Hoesten

Bij hoest onderscheiden we verschillende varianten: normale hoest, vastzittende hoest, droge en kriebelhoest. Je leest hier alles over deze soorten hoest; de oorzaken, symptomen en het verloop ervan, dat wat je het beste kunt eten en drinken en wat de hoeststatus in Nederland is.

Wat is hoesten?

Hoesten, proesten en kuchen zijn geen ziektes maar verdedigingsreacties van je lichaam om slijm, irriterende deeltjes zoals stof en rook en ziektekiemen uit je luchtwegen te krijgen. Hoesten an sich is normaal, we hebben er allemaal wel eens last van maar het is wel erg vervelend. 

Wat maakt nou dat we hoesten? Het zit als volgt; je luchtpijp, keel en longen bevatten aan de binnenkant slijmvlies. Zodra deze slijmvliezen geprikkeld worden, zwellen ze op en maken ze extra slijm aan. Een hoestreactie die wordt gestuurd vanuit je slijmvliezen naar je hersenen zorgt er vervolgens voor dat het slijm wordt afgevoerd.

De oorzaken van hoesten

Hoesten is het gevolg van een droge keel of slijm, kriebel of pijn. Maar hoe kom je er nou eigenlijk aan? Goede vraag, want hoesten kent verschillende oorzaken. Zo kan het ontstaan door:

  • een ontsteking aan je luchtwegen door een verkoudheid;
  • aanwezigheid in een omgeving met veel rook of omdat je zelf rookt;
  • een allergische reactie op stof, dieren, gras- of boompollen (zoals bij astma);
  • chemische stoffen waaronder chloor en ammoniak;
  • maagzuur dat terugkomt in de keel. 

Tips bij hoesten

Mogelijkerwijs weet je nu de oorzaak van je hoest. Maar wat kun je zelf het beste doen om de genezing ervan te versnellen? We zetten wat do’s en don’ts voor je op een rijtje. 

Wat kun je wel doen tegen hoesten?

  • Stomen. Vastzittend slijm kan een vervelend gevoel geven. Stomen boven een kom gevuld met heet water kan ervoor zorgen dat het loskomt. Let wel; voeg géén menthol of eucalyptus aan het water toe, dat kan de slijmvliezen irriteren.
  • Zoute neuszalf. Hoesten gaat vaak gepaard met verkoudheid. In zo’n geval kan het prettig zijn om je neus open te houden met een zoute neuszalf.
  • Drink water, thee, hoestsiroop en -drank,  ‘eet’ drop, honing en waterijsjes.

Wat je niet moet doen bij hoesten? 

  • Het schrapen van je keel. Dit houdt de hoestklachten in stand.
  • Roken of het bezoeken van rokerige ruimtes.
packshot
Prospan effectief bij elke hoest
16% van alle meldingen geeft aan hoest symptomen te ervaren

laatste update: 14 August 2020

griepradar preview map

Tips voor slapen met hoest

’s Nachts hoesten is ontzettend vervelend, zowel voor jezelf als voor degene met wie je in een bed slaapt. Het houdt jullie wakker terwijl jullie je nachtrust beiden o zo hard nodig hebben. Hieronder delen we een paar tips om de nachtrust zo geruisloos mogelijk te houden:

  • Zet tijdens het slapen altijd een raam open. Vooral in de wintermaanden is de lucht binnen erg droog en gevuld met stofdeeltjes. De toevoer van frisse lucht is meer dan welkom. 
  • Zet een glaasje water op je nachtkastje en neem zo nu een dan een grote slok. Het water filtert het stof uit de lucht en voorkomt uitdroging in je mond en keel. 
  • Slaap met een extra kussen. Dit vermindert de ophoping van slijm achterin je keel. En mocht je last hebben van maagzuur dan stroomt het zuur hierdoor minder gemakkelijk omhoog waardoor de keel minder snel geïrriteerd raakt.

Wat te eten en drinken bij hoest?

Wat staat er op het menu? Als je last hebt van hoest kan je het beste het volgende eten en drinken: water, thee, hoestdrank, -siroop, drop, honing en waterijsjes. Wat een combi, hè?

Waterijsjes
Ben jij een ijsliefhebber? En heb je last van een pijnlijke keel? Dan is dit hét moment om jezelf ongegeneerd te trakteren op een overheerlijk waterijsje. IJsjes hebben namelijk een verkoelend effect op je keel. Een geluk bij ongeluk, zullen we maar zeggen! Heb je geen ijsjes in huis, dan kan je ook op een ijsblokje sabbelen of hele kleine slokjes koud water drinken. 

Thee
Is je keel eerder schraal dan pijnlijk? Dan is het juist prettig om iets warms te drinken zoals een kop thee. Voeg hier een theelepel honing en suiker aan toe en je wondermiddel is helemaal compleet. Ook een kopje kokend water mengen met een flinke schep suiker schijnt te helpen. Let wel: vergeet na afloop niet om je tanden goed te poetsen, want suiker is dan mogelijk wel goed tegen het hoesten, je tanden mogen daar niet de dupe van worden. 

Hoestsiroop
Schaf een flinke voorraad hoestdrank met klimopextract aan. En nee, we hebben het natuurlijk niet over de klimop in je tuin. Weet ook dat er siropen bestaan die per dosering verpakt zijn, waardoor geknoei en een aflopende houdbaarheidsdatum na opening voorgoed verleden tijd zijn.

Honing en drop
Al met al heeft je keel ook baat bij een eetlepel honing die je in je mond laat smelten of bij het zuigen op een dropje. Zeker bij kriebelhoest is dit een aanrader; het heeft kriebelreducerend effect. En dat is in de nacht geen overbodige luxe.

Verloop van hoest

We onderscheiden diverse soorten verkoudheidsvirussen. Waar bij de een de verkoudheid relatief mild verloopt, zijn er bij de ander meerdere verschijnselen aanwezig. De eerste symptomen ontstaan vaak 1 tot 3 dagen na het infectiemoment. Het begint meestal met een vervelend, scherp gevoel in de keel, wat vervolgens plaatsmaakt voor de bekende loopneus, gevolgd door een verstopte neus, een zwaar gevoel in je hoofd, rillingen over je lijf en een algeheel gevoel van malaise. Als deze verschijnselen gaandeweg afnemen, komt hoest om de hoek kijken. Het begint vaak eerst met een vastzittende hoest en die wordt opgevolgd door een droge kriebelhoest. Vermoeiend joh!

Langdurig hoesten

Er is sprake van langdurige hoest, als de hoest na 3 weken nog steeds aanhoudt. De aanstichter is vaak verkoudheid of een griepvirus. De hoest kenmerkt zich in zo’n geval door snelle verbetering. Houdt de hoest aan, dan kan er sprake zijn van een bacteriële infectie. Dit is de meest voorkomende oorzaak van langdurig hoesten. Wat we je in ieder geval bij aanhoudende hoest mee kunnen geven is het volgende:

  • Rook niet en zoek rokerige, vervuilden ruimten niet op. 
  • Tank dagelijks wat zuurstof bij door een blokje om te lopen. 
  • Zorg voor voldoende rust; dit verbetert de weerstand.
  • Neem contact op met je huisarts. Hij/zij kan zaken uitsluiten, de daadwerkelijk oorzaak aan het licht brengen en jou van passend advies voorzien.

Last van hoesten?

Heb je momenteel last van hoesten? Maak hier dan melding van via de blauwe button. Zo help je de status van griep in Nederland in kaart te brengen.

Wat is de hoeststatus in Nederland?

Lees hiernaast hoeveel meldingen van hoest er zijn in Nederland.

Wil je op de hoogte blijven van de hoeststatus in Nederland of specifiek in jouw regio? Meld je dan aan voor het griepalert. Zo ben je altijd als allereerste op de hoogte.

Hoesten en Coronavirus

Let op! Bij hoest of andere klachten blijf thuis. Laat je zo snel mogelijk testen op Corona. Kijk voor meer informatie op de website van het RIVM of lokale GGD. Je kunt ook direct een afspraak maken voor een coronatest: 0800-1202.

Wil je meer weten over het coronavirus? We hebben samen met een expert de antwoorden op de  meest gestelde vragen over het coronavirus geformuleerd.

Auteur
Anton Griep influenzaer
16% van alle meldingen geeft aan hoest symptomen te ervaren

laatste update: 14 August 2020

griepradar preview map

Veelgestelde vragen over hoesten

Ja, hoesten kan een symptoom zijn van een allergische reactie. Er treedt dan een overgevoeligheid voor een bepaalde stof op die aanleiding geeft voor het hoesten.  De meest voorkomende allergieën, waarbij hoest voorkomt, zijn een allergie voor huisstofmijt en hooikoorts. Het gaat hier dan voornamelijk om kriebelhoest.

Het is verstandig de huisarts te raadplegen wanneer de hoest langer dan drie weken aanhoudt, terwijl je verder niet verkouden bent. Ook in de volgende gevallen is het verstandig de huisarts advies te vragen:

  • als hoest gepaard gaat met benauwdheid of piepen (zeker bij astma of chronische bronchitis)
  • wanneer je ook langer dan drie dagen koorts hebt
  • wanneer hoesten een hevige, stekende pijn veroorzaakt of als je bloederig slijm ophoest
  • als je denkt dat een geneesmiddel de oorzaak van de hoest is
  • als hart- of maagklachten nachtelijke hoest veroorzaken
  • als je kindje jonger dan zes maanden is
  • wanneer hoest blijft aanhouden, zeker als je op leeftijd bent

Hoest onderdrukken is niet altijd verstandig want via het hoesten verwijdert je lichaam ongewenste of prikkelende stoffen uit de keel, longen en luchtwegen. Een paar tips om de hoest/hoestprikkel te onderdrukken zijn:

  • smeer je keel door op een snoepje of dropje te zuigen, door thee met honing te drinken of een
  • hoestdrank te nemen, bijv. Prospan Hoestsiroop.
  • drink veel want hierdoor verdun je het slijm in de luchtwegen en hoest je het gemakkelijker op
  • vermijd situaties waar je in aanraking komt met rook

Je kunt slijm ophoesten door gebruik te maken van zelfzorgproducten zoals een hoestsiroop of neusspray. Ook grootmoeders recepten schijnen te helpen: stoombad, ventileer ruimtes, gorgelen met zout water of neem een warme kop kippensoep met pepers.

Nee, hoest bij een zwangerschap is niet gevaarlijk. Ongeacht hoe miserabel je je voelt als je verkouden bent, je baby is goed beschermd. Heb je daarentegen hoge koorts en blijf je hoesten, vraag dan uit veiligheid advies aan je huisarts. Wil je je klachten verminderen? Laat je dan goed adviseren want veel zelfzorggeneesmiddelen mogen bij een zwangerschap niet gebruikt worden. Met de nodige rust geneest een verkoudheid in de meeste gevallen ook zonder medische behandeling.

Bloed ophoesten moet je altijd ernstig nemen. Blijf er dus nooit mee lopen en raadpleeg je huisarts. Wanneer je bloed ophoest is dat afkomstig van een bloeding ergens in de luchtwegen. De oorzaak is meestal een infectie aan de luchtwegen, zoals bronchitis of longontsteking. Er bevindt zich dan een stipje of streepje bloed in het opgehoeste slijm.

Ja dat kan, ribben kunnen ook van binnenuit gekneusd raken. Wanneer we hoesten ademen we lucht met grote kracht uit de longen. Hierbij komt er grote druk op de ribben te staan. Blijft deze druk lang genoeg aanhouden, dan kunnen de ribben kneuzen. Wanneer je een gekneusde rib hebt opgelopen merk je dat doordat hoesten pijnlijk is, ook kan de gewone ademhaling en liggen veel pijn doen.

Ja, een van de signalen dat je teveel stress hebt, is dat je problemen met je keel krijgt, zoals keelpijn of continu hoesten. Je hebt last van zogenaamde ‘stresshoest’. Naast ‘stresshoest’ zijn er nog veel meer lichamelijke klachten die op stress/burnout kunnen wijzen. Raadpleeg je huisarts voor advies.