Bacteriën, virussen, schimmels en infecties. De termen komen allemaal wel bekend voor, maar wat het verschil nou precies is? Dat is vaak niet duidelijk waardoor de termen door elkaar gebruikt worden. Terwijl er wel degelijke verschillen zijn. We leggen je het precies uit in deze korte reis door de wereld van virussen, bacteriën, schimmels en infecties.

Wat is een bacterie?

Een bacterie is één cel zonder kern, ook wel een micro-organisme genoemd. Ze komen overal voor: in honderden verschillende soorten, op oppervlaktes en het menselijk en dierlijk lichaam.

Onder de juiste omstandigheden kunnen bacteriën zich snel vermeerderen en zelfs overleven onder extreme weersomstandigheden. Dit doen ze door zichzelf in tweeën te delen. Dit proces heeft een exponentieel effect. Zo kunnen er bij kamertemperatuur uit één enkele bacterie miljoenen bacteriën ontstaan in 7 uur tijd.

Wat doen bacteriën?

Bacteriën zijn belangrijk en vaak nuttig voor onze stofwisseling en afweer. Er is onderscheid te maken tussen goede en slechte bacteriën:

  • Goede bacteriën: Onschadelijke bacteriën hebben de verzamelnaam ‘microbiota’, deze zijn essentieel om gezond te blijven. In je darmen zitten bijvoorbeeld goedaardige bacteriën die helpen bij de spijsvertering. Goedaardige bacteriën zorgen dat er geen plek is voor slechte bacteriën om te groeien.
  • Slechte bacteriën: Er ook bacteriën die ziektes veroorzaken, zoals huidinfecties, diarree, luchtweginfecties en hersenvliesontsteking. Ziekmakende bacteriën kan je niet zien of ruiken. Een bekende ziekmakende bacteriën is bijvoorbeeld Salmonella.

Ziekmakende bacteriën maken niet iedereen even ziek. Dit heeft te maken met je weerstand. Kwetsbare groepen, bijvoorbeeld zwangeren, jonge kinderen en ouderen zijn gevoeliger voor besmetting.

Hoe ziet een bacterie er uit?

Bacteriën zijn niet zichtbaar met het blote oog, alleen onder een microscoop. Dit komt omdat een bacterie slechts uit één cel bestaat die maar ongeveer 0,001 mm groot is. Onder de microscoop zien ze er uit als kleine bolletjes, staafjes of spiraaltjes.

Wat eten bacteriën?

Bacteriën nemen hun omgeving waar. Ze meten hiervoor continu concentraties van nabije stoffen en reageren daarop. Zo vinden ze onder andere voedsel.

Wat is een schimmel?

Schimmels zijn micro-organisme die zich door middel van sporen via de lucht vermeerderen. Net als bacteriën zijn schimmels overal aanwezig en in eerste instantie niet zichtbaar met het blote oog. Zichtbare schimmels zitten bijvoorbeeld op bedorven eten. Lang niet alle schimmels zijn onwenselijk. Veel schimmels zijn nuttig maar ook eetbar, bijvoorbeeld champignons.

Wat is het verschil tussen een schimmel en bacterie?

Het verschil tussen een schimmel en een bacterie is uit hoeveel cellen ze bestaan. Een bacterie is een eencellig organisme en een schimmel kan een- of meercellig zijn. Ook bevat een schimmel een kern daar waar een bacterie die niet heeft. Het gedrag, de anatomie en de functionaliteit van eencellige en meercellige organisme verschilt onderling.

Wat is een virus?

Een virus bestaat uit erfelijk materiaal met daaromheen een eiwitmantel. Een virus kaapt als het ware een cel in je lichaam, neemt de controle van deze cel over en kunnen zo allerlei ziekten veroorzaken. Er zijn verschillende soorten virussen waarvan de meest bekende griep, verkoudheid en recentelijk ook COVID-19.

Hoe lang overleven virussen buiten het lichaam?

Over het algemeen geldt dat een virus enkele uren tot een dag kan overleven buiten het lichaam. Een virus heeft een mens- of dierlijkorganisme nodig om te ‘overleven’ en zich te kunnen delen. De tijdsduur dat een virus buiten het lichaam overleeft is afhankelijk van verschillende factoren zoals temperatuur, het soort oppervlak en luchtvochtigheid. Zo overleeft een virus beter op hard/gladde materialen zoals plastic of glas en minder goed op poreuze oppervlakken zoals papier en karton.

Zijn virussen besmettelijk?

Ja, omdat virussen overgebracht kunnen worden door de lucht en door oppervlakte zijn virussen besmettelijk. Sommige virussen zijn ook via voedsel of drinken over te dragen. Het norovirus, en hepatitis A zijn de virussen die het vaakst bij voedsel-geassocieerde uitbraken gerapporteerd worden. Ook rotavirus, hepatitis E, astrovirus, Aichi virus, enterovirus, coronavirus, parvovirus en adenovirus worden via voedsel overgedragen.

Wat is het verschil tussen een virus en bacterie?

Verschillen tussen een virus en een bacterie zijn:

VirusBacterie
SamenstellingErfelijk materiaal met daaromheen een eiwitmantelEén cel

 

VerspreidingVerspreiding vindt plaats door de lucht (door niezen of hoesten) of doordat je een oppervlakte aanraakt waarop het virus zitDoor aanraking met een voorwerp of persoon. Zodra de bacterie ergens komt waar deze niet hoort (bijvoorbeeld in bloed, wond of blaas) kun je er last van krijgen.
Vermenigvuldiging In het lichaamOp een oppervlakte
BehandelingVirussen zijn moeilijk te behandelen. Bij een virus is voorkoming daarom beter dan genezen. Een goede weerstand draagt daar aan bij. Een vaccinatie kan hier ook bij helpen.Witte bloedcellen komen in actie bij een bacterie in het lichaam. Wanneer dit niet voldoende is, kan een huisarts antibiotica voorschrijven.

Wat is een infectie?

Een infectie wordt veroorzaakt door een bacterie, schimmel, virus of parasiet. De ziekteverwekkende micro-organisme vermenigvuldigt zich in je lichaam en veroorzaakt een ontsteking. Micro-organisme kunnen op verschillende manieren en plaatsen je lichaam binnendringen, waardoor verschillende infecties ontstaan. Er bestaan medicijnen die de vermenigvuldiging van virussen remmen of doden. In veel gevallen is het een kwestie van uitzieken.

Soorten infecties

Er zijn verschillende soorten infecties:

  • schimmelinfecties
  • virale infecties
  • bacteriële infecties

Het verschil tussen een virale en een bacteriële infectie is simpelweg dat een virale infectie wordt veroorzaakt door een virus en een bacteriële infectie door een bacterie.

Wat is het verschil tussen een infectie en een ontsteking?

Het verschil tussen een infectie en een ontsteking is dat een ontsteking de reactie van je lichaam op de infectie is.